Skip to content Skip to sidebar Skip to footer

7-Liber Jurium (VII)

Pag 139 – H…3761 – LJ pg. 14.- die 8 Februari 1571 –
Senza intestazione. Joannes Maripetro camerarius et V.G. Clar.mi Capitanei brixie
Licet sia provisto si per la transactione fatta tra la magnifica citta et Territorio del anno 1531 che per conto delli danni si daranno cabalcate, rapresentatio de strade et altre simili cose che li cittadini debbano conferrire et etiam che le pene possano essere scosse in termine di doi mesi continui nientedimeno pare che li cittadini quali hanno beni sopra il territorio del Hospi non vogliano contribuire juxta il tenore della transactione predetta ma di poi cercano voler scodere al tutto dal comune consoli et homini della terra del Hospi estimi vecchi et antiqui cosa che non conviene volendo che ciò sia conosciuto dalli mag.ci Giudici di Chiosi et altri giudici incompetenti cosa veramente da non esser tollerata per ciò cosi ricercati per nome del detto comun et suoi agenti atteso che le suddette cause si aspettano alla giurisditione nostra da esser decise et terminate per tenor delle presenti inhibendo mandano alli sp. giudici del foro pretorio che viste (pag 139 R) … 3762

Viste le presenti non vogliano ingerirse nela sudetta transactione con le cose da quella dipendenti ne in li estimi passati che saranno doi mesi se non saranno scossi tal pagamento di quelli con le cose sudette alle quale li detti cittadini sono tenuti ad etc et cio in pena ad arbitrio nostro et de incittre ad etc. et questo ad instrumento/instantia del comun qual così justa et protesta et che ogni sua raggione gli sia salva et della presentatione delle presenti si crederà ad ogn’uno videlicet siquis etc et si ha elletto la habitatione a casa del sig. Bartolomeo Foresto noth. sita etc.
Brixie die 8 febbraio 1571
Die dicta retulit Jo Andreas Sema officialis se hodie exemplata autenticum soti rati dedisse et dimississe sp. d. Bartholomeo Scantio judici clausure Brixia primus invento et percipisse et inhibisse in omnibus et ad justitiam ut supra
Pomepius Buttaenus coadiutor exemplavit
Fino in fondo a pag 139 R

Pag 140 – H…3762 – die 9 settembris 1572
Pro Comuni Hospi presente die 9 settembre 1572 –
Per Polinum de Gazolo andatorem dicti comunis Cl.mo d. Capitaneo qui iussit eas exequi qui sic refferto Bartholomeo Moretto off.le.
Spectabilis et pernose vir quia hodie m.to serenissimi dominij depenate et cassate fuere vestre appellationis in officio nostro interposite die 18 julij proximi preteriti ser Francisci Patusij in ca (camera) cum ser Joanne Antonio a Turre ut in eio eo quam tractatur materia galeotorum ideo sp. requirimus ut dictas has appositionis nostras cassatas et depenatas per mellia habent ac si scripte non fuissent etc.
Venetijs 4 novembris 1572
Joannes Delphino et ………..
Tergo: cl.mo d. Dominico Priolo capitaneo brixie …
Pompeius Butti …in exemplavit et signavit
Fino a oltre metà pag 140, fino in fondo vuota

Pag 140 R – H … 3763 – die 6 maij 1578 in sero
Senza intestazione – Cl.mus d. Franciscus Duodo Capitaneus dignissimus brixie sedens etc auditis in contradictorio judicio partibus (presentibus) videlicet ser Bernardo della Torre viatori et nomine Comunis de Hospi parte una et ser Bapta Guarnerio de dicta terra ex alia cum procuratoribus suis super exequtionea per dictum Comune impetratam contra dictum Guarnerium occasione angariarum occursarum super eius petia terra vocata il Campazzo ad quas amgarias itus/ipsus Guarnerius pretendebat non teneri cum eo/eum dederri in estimo cum mag.ca civitate et conferat et contribuere cum dicta mag.ca civitate et conveniens non esse quod duplici onera gravati potissime atta transactione 1531 qua exequenda est cum adfuit alia bona auctoris sui contra quos etc et super eo quod predictum comune pretendebat predicta non militari/limitari cum dicta petia terra sibi dat onus et transactionem locum in casu ipso non here/ … quia loquis de bonis emptis et emendis et bona ipsa non fuerunt empta sed legata pro/per Baptam de Gazolis Dominica eius filia uxori Bartholomei de Guarneris adeo quod multum diversa est a propositione predictis adupsa et aliud esse ligari et aliud vendere et legatum rei stabilis semper tramsit cum suo onere et quod sit dictum est pars adversa hoc sensu quia in multis damnis angarias solvit a cuius posessione comuni ipsum primandrum non est pluribus dictis confirmavit exequtionem predicti comunis salvis (pag 141)

Et reservatis juribus predicto Guarnerio contra quoscumque si et pur ei competunt omni meliore modo.
Reginaldus Pasquettus noth./noster capitanus exemplavit
Fino due righe in alto a pag seguente

Pag 141 – H… 3763 – die 12 maij 1578
Pro Comune Hospi pro quo Bernardinus della Torre rgt/… Jacobus Gerola officialis se hodie plura intimasse
Baptam de Guarnerijs qm ser Joanni quantus extimatus dicti comunis presentiam sunt et quod si suas presentare vult id faciat ……………..
Fino a fine pag 141

Pag 141 R H…3764 – brixia, die 21 martij 1579
Franesco Duodo capitaneo Brescia.
Si per delitto ……… Michaeli di Guarnerij del Hospi gli avendo lui tolto al incanto del comune del Hospi et citadini nobili et rurali di detta terra il datio seu la beccharia della terra con li patti modi et conditioni contenuti in esso incanto et tra li altri capituli con patto espresso che li hostieri della terra siano obligati a tuor la carne da esso beccharo per uso suo et della hostaria et etiam niuno altro non possi far carni sotto pena contenuta in essi capituli del incanto sudetto ma non ostante li cose predetti, pasd otre alli di passati di questo carnevalli Francesco Da Lando hostiero in detta terra contra il tenor et forma di esso incanto sia andato fori della terra a comprar carne per uso della hostaria et ha ancho comprato uno vitello in essa terra da altri e piuttosto peggio difformia per l’avenir voler prelivarne a tuor carni fuori di essa terra in primissimo danno prejudico et interesse de esso ms Michele atteso non tanto/avendo utile in vender la carne non possa pagar esso datio il che sopra di cio dimandato il suffragio del … per tenor delle presenti sia intimato demandiato et prottistato ad esso comune del Hospi et alli sindici delli nobili cittadini et rurali de la terra condemnar detto Francesco a contraffatto ad esso incanto et in tutto come di sopra et percio vogliano operar/pagar et far si detto Francesco et altri vedino a tuor la carne da esso non acquistate et restorar esso ms Michele del danno per lui patuto per la causa sudetta altramenti gli protesta et fationa di ogni suo danno spesa et interesse dato ha patito et che la norma prodesse/pentossi patir per la causa sudetta da esso liquidati col suo sempiterno giuramento et che non intende di pagar esso datio in quorum fidem etc. et detto promettendo dela quali etc. et si ellegge l’habitatione a casa d. paulo Talipetra noth. virorum si quibus etc.
JoJacobus Marzatinus noth. et coadiutor ordinarius exemplavit et sigillavit
Fino a metà pag seguente. Altra metà vuota

Pag 142 R – H…3765 – die 14 decembris 1588 in sero
Contra Cives rurales Hospi.
Ill.mus d. Zacharias Contareno brixie Capitanus dignissimus sedens etc. partibus auditis hoc est Joannetto et Bapta de Guarnerijs sindicis civium ruralium terre Hospi cum suo procuratore ex una, et Bapta Lando hospite in Hospi predicto ex altera similiter cum suo procuratore super contentione portae/per toto/teste inter eos occasione expararum factarum super hospitio dicti Landi per Capelettos per tertia parte spectante dictis de Guarnerijs tamquam sindicis et intervenientibus nomine civium ruralium terre Hospi ad quas expensas pretendebat non teneri pluribus dictis condemnavit eos solvere juxta solitum declarando quod infra quatuor dies liquidari debat quid et quaritum omni meliore modo et in execeptionis
Marcus Antoniius Cesarenus noth cancellierus capitanus exemplavit et sigillavit
Fino in fondo pag

Pag 143 – H…3765 – die 24 julij 1542
Pro Comune de Sajano contra Jo Antonium de Bovegno
Cl.mus dominus Hieronimus Contarenus Brixie Capitaneus dignissimus sedens in sala sua solite audientie auditis ser Aloisio de Betenis de Sajano instante nomine comunis et hominum terre de Sajano ex una et Jo Antonio de Buegno habitante in Sajano ex altera in defferentes vertentes inter ipsas propter occasione angariarum in dicto comune de Sajano occursarum et occurrendarum super estimo teste dicti Jo Antonij declaravit quod dicitur Jo Antonius solvere debeat angarias petitas per comune Sajani etc omni meliore modo
Jacobus Luvassuis …
Fino a metà pag

Pag 143 – da metà pag – die 11 septembris 1543
Pro Comune de Sajano.
Cl.mus Marcus Lauredanus brixie Capitanus dignissimus sedens in salotto novo pallatij Broletti sua ressidentia auditis partibus videlicet ser Aloisio de Betenis interveniente nomine comunis et hominum terre de Sajani ex una et Jo Antonio de Venturellis de Bovegno habitante dicte terre Sajani una etiam cum ser Bartholomeo Bachi sindico et interveniente nomine Valtrumpie ratione preiudicio et interesse dicte Vallis ex altera pluribus dictis declaravit quod exequtio dicti conmunis Sajani curat contra dictum Jo Antonium de Venturellis juxta estimum dictis comunis pro eo numero testarum quod reperiuntur in dicto estimo et hoc fiat in executione sententiarum unius late per qm cl.mum d. Petrum Maurocenum olim brixie capitaneum diei 18 junij 1526 et alterius per cl.mum d. Hieronimum Contarenum olim similiter brixie capitaneum diei 24 julij 1542 et hec omnia omni meliore modo
Jacobus Lucarnus …
Fino in fondo pag

Pag 143 R – H…3766 – die 17 octobrijs 1543
Pro Comune Provalio contra Albertum de Vivianellis Vallistrumpia –
Cl.mus d. Marcus Lauredanus brixie et districtus Capitaneus dignissimus sedens in salotto quadro pallatij Broletti sue solite audientie auditis in contradictorio judicio Jo Alberto de Reccagnis, Jo Petro de Rossettis et Marco de Baionibus sindicis et intervenientibus pro comuni et hominum de Provalio una cum eorum advocattis ex una petentibus declarare debere magistrum Alberto de Passirano teneri et obligatus est ad contribuendum cum dicto comune per bonis per eum acquisitis in dicta terra non obstantibus privilegijs valletrompie deductis ex allegatis coram ecc. Marcus Duodo capitano per alteram partem cum in hoc casum locum habere non possit stante longa et longissima habitatione messeri Antonio et patris una cum dicto mastro Alberto in terra de Passirano in qua semper et continue solvit omnia honera et factiones accurrentes cum dicto comune ut constat ex fide facta per ipsos de Passirano ex quibus apparet numque voluisse uti benefficio dictoque privilegiorm que toluntur per tot et tantas solutiones factas et per spaccium tanti temporis quo non solum usi non fuere sed etiam actus contrarius fecerunt/seccrusit …
Fino a pag 146 a metà

Pag 146 R – H…3769 – die 6 julij 1580
Pro Comune Valenzani contra vallerianos –
Ill.mus d. Alloisius Georgio brixie et districtus prefettus dignissimus partibus infrascriptis auditis in contradictorio judicio videlicet Bernardino de Bornatis et Alessandro de Giacominis sindicis et intervenientibus nomine comunis et hominum terre de Valenzano una cum magnifico d. Dossi Domenico Ludovico Barbisono eorum advocato et sp. d. Bartholomeo Foresto procuratore petentibus executionem impetratam pro summa librarum trecentum viginti novem planette et pro expis per dicto Comune contra Bartholinum de Gattis de Bovegno Vallistrumpia collonum super possessionem comunis et hominum terre de Bovegno siti in territorio dicti comunis Vallenzani ab anno 1562 citra ex causa onerarum occursarum super eius colonatu his omnibus preteritis annis confirmari debere pluribus rationibus et causis in voce deductis et maxime quia colonatus omnes sunt territorij et super eis territorium onera distribuit et nullus sit quod volit quantumque privilegiatus … (etiam) si fit/sit civis nobilis et benemeritus 1438 exercens colonatum in possesionibus alienis immunis est ab onera dicti colonatus qui nimo …
Fino in fondo a pag 152 – H 3774 … con aggiunte …

Pag 152 R – H…3775 – die 28 februarij 1584
Pro Comune de Nigolera contra Valenzano
Ill.mus sig. Ferigo Sanudo dignissimo Capitano di Bressia sedendo etc havendo uditto GioBatta di Fregoni interveniente per il comune de Nigolera con li suoi deffensori dimandante che siano sententiati et condannati Batta da Prato, Pasio di Gabusi et Batta di Gabusi tutti trei Valeriani et habitanti in detto comune di Nigolera a pagar al detto Comune le gravezze per il colonato delle possessioni che li detti Valeriani lavorano posti nel territorio della ditta terra di Nigolera il tempo che li lavorano si come facevano li possessori lavoratori nelli luoghi delli quali li detti valeriani sono intrati et nelle spese dando li detti colonati si come danno carico et gravezza ad esso comune nell’estimo generale del territorio non essendo conveniente che il restante di essi colonati porti il carico aspettante anche alle possesioni che lavorano detti valeriani et altre raggioni et cause che a sua Signoria Ill.ma sono state longamente dette, dedute et allegate non obstante le cose allegate in quanto cio perparte di essi valeriani le qualli di ragion non procedono per una parte respondendo Batta da Prato pasio et Batta di gabusi valeriani alla scritta fatta per GioBatta di Fregoni agente a nomine del comune de Nigolera in materia del colonato dove dimanda che detti valeriani siano condeannati a pagar le gravezze per il colonato delle possessioni che essi valeriani lavorano dando …
Fino a pag 154 – H… 3776

Pag 154 R – H… 3777 – die 12 februarij 1588
Pro Comune de Collebeato – Ill.mus d. Zacharias Cont. Brixie capitanus dignissimus sedens etc partibus auditis in contradictorio judicio videlicet Bartholomeo filio et interveniente nomine Jacobi de Bombardis de Colio Valle trumpie originarij in presente habitatore in Collebeati indolente quod ipse rogat solvere in Comune de Cobeato et per terra et per mobilibus et per certa et casetta destinata ad eius usum per nullum exerceat collonatum cum ab angarijs …
Fino a tutta pag 156 – H…3778

Pag 156 R – H…3779 – die 4 maij 1595 in mane (scrittura orribile)
Senza intestazione – sp. d. Bartholomeus Focchis sedens etc partibus auditis videlicet agentibus Comunis Hospi ex una et ser Francesco Lando ex altera occasione massariarum eidem datarum per dictum comune non dependentibus cum dictis gentibus ex eis declaratum ex responsum expararum Hospitij fastarum ministris ill.mi d. Providitoris Contareni ad quas comune ipsum tenet fiat calculatio cipro ea summa pro qua responsus fuit … bonificet per ipsum comune in credito ut supra/et labor cum dicto Franciscoqua compensatione facta per ea missa pro qua debite dicti comunis erit … exequtiomem contra ipsum ser Franciscum fieri ac curere debere quos suspeator ad fines ut solvet dicti debiti dimidiam ad festas S.ti Joannis et alteram dimidiam ad festua s.ti Michaelis proximi futuri et non solvente de tempore in tempore ex dicta exequtione currade aliquibus incontrarium non obstabtibus liberando ut lip anni partes ipsas ab expis judicem petitis tam ex causa ampaesarum g/folati quam alius cuiuscuis cause quomodocumque cumqualicumque cede/cetera omnia audito ser Matheo a Turre sindico supradicti comunis una cum ser Ghirado a Turre ex una asserto ser Francisco Lando ex altera ipsis sic contentantibus omni meliore modo presentibus d. Ottaviano Gallizioli cum d. Jo Maria Angelerio testibus.
Ex filzia scripsit Paratici noth.
Fino in fondo pag 156 R

Pag 157 – H…3779 – die 6 maij 1596
Senza intestazione – Sp.lis d. Andreas Grianus judex delegatus ab ill.mo pretore/doctore vice capitaneo ut patet delegatione in actis cancelleria capitaneus in eam infra. Auditis partibus infrascriptis videlicet ser Bernardino a Turre sindico Comunis Hospi petente condemnari debere Vincenzium et Faustinum de Guarnerijs asserentes cives brixie arantes nunc laborantes possesiones alienas dantes onus pro colonatu dicto comuni ad solvendum onera quecumque una cum testis predictis ut solvere teneantur cum ipsum Vincenzo
Laboret plodia 36 que erant qm d. Bartolomei de Odasijs cum tribus testis Faustinus vero laborabat plodia triginta duo que erant Vincenzij qm Jacobi Guarnerij ex quibus postea anno seguenti de et ex eis vendidit plodia undecim mastro Joanni a Turre et sic de tempore in tempus de parte eorum venditum fecit et nunc eum/in possidere plodia 13 ut/tav 19(?) ita quod occupant loca aliorum in damnum comunis et propterea pro ratha bonorum per eum de anno in annum possessorum comprehensis testid duabus condemnari petente ad dictarum angariarum solute p/fruta habita consideraur ad id quod per partem adversam allegatum fuit (similiter?) taxata fuisse plodia … qrq pro qualibus testa possessiones laborante quia tamen quo non procedit in territorio de Hospi et comune hoc ita servet quod teste que laborant sive nullas sive partem ex terreni nec ille estimantur et in estimam suam portionem solvant nulla facte destinctione aut considerate quod in laborant terrenis dent seu assignata sint plodia … 5(?)pro quas (pag 157) … 3780

Pro quascumque testa tam talem quod ex multis respectibus servari non posset nec servatum fuit in ipso territorio Hospi in quo laborando necessarie sunt maiores testes et expes cum sit territorio sterile et parum fructiferum territoria vero planitie sunt uberiora et multum fructifera et id quod servatur in uno comuni in alio non servatur cum sint inequalia respectu redditus in ipso comuni Hospi que tam laborant plodia 50 in 60 terre et producto laborerio extit alter quorum quinque et plus testes ut ex libriis videri potest nec ita sensit pro ut dici versus a parte adversa ill.mus Federicus Sanuto capitaneus die 9 augusti 1564 dum in eam inter comune de Cignano et illos de Carlis cives aliena laborantes judicavit omnes hos cives teneri contribuere pro testis sive multum sive parum laboraverint adeo quod nullam habuit in considerationem dictam taxationem applicatam plodia 25pro quacumque testa a parte adversa alligata quo vero ad mobilia petente pariter taxari et limitari quicumque prudentie predicti ill.mi Andreas Judicis … et in his sic constitutis cum instantia de comunis petente ipsos condemnari debere ad solvendum predictam … (pag 158)

Et contra eos assertam exequtionem currere debere cum expis.
Et auditis predictis Vincenzio et Faustino de Guarnerijs civibus brixie et quis creatis nihilomodo benemeritis ut ex eorum privilegio et judicijs ad favorem suarum sequtis apparet dicentibus semper fuisse paratos ad solvendum onera debita de jure que sibi vera tangunt super colonatu possessionum alienarum sed sic est quod in alibrando ipsos dictos agentes comnunis sic alibraverunt in maiori numero plodiorum terarum de eo quas vere laborant prout per s. m. visum fuit non posuerunt predictum Faustinum debitorem pro colonato plodiorum viginti et nihil.s pro primo anno qui fuit 1593 laboravit tantum plodia 18 2.do vero anno nisi plodia 12 et 3.° anno 1595 nisi plodia decem et nunc nihil laborat et idest notorissimus ipsis agenribus comunis sed sic est quod ponant etiam bona propria dicti Faustini neque alia plodia orto et sic errant in calculando unde stante dictam variatione ut apparet etiam poliitia qua ipsos agentes comunis exlibita quia in una dederunt ipsum Faustinum debitorem de plodijs 20 et in alia de tredecim et nunc in extensione ipsum ponunt pro debitore de plodijs triginta duobus et sic apparet quod nesciat/nesciut stare loco quia vere eius aliquod non sent contra ipsos pauperes cives colonos pro ratha igitur bonorum alienorum parati sunti psi cives onera colonatus solvere eide hoc nunquam fuit aliqua difficultas.
Item ipsos gravant et onerant in maiori numero testarum de eo quod vere habeat onerari nam teste regulariter in toto agro brixiano ponantur (pag 158 R) … 3781

Super ratha plodiorum et in hoc extant quam plurime sententie et precipue illa cum comuni de Gussago alia cum comuni de Alfianelli magis clarior 25 maij 1585 in qua etiam pro comuni intervenuit sp. Forestus procurator nunc ipsius comunis Hospi quod pro singulis 25 plodijs terre ponatur una testa et nihil.s ipsi Vincenzo ponuntur tres testes super plodijs triginta sex et ipsi Faustino ponuntur due testes super plodijs duem quod minime fieri potuit nec potest tam stantibus judicatis in hac materia tam state universali soilito et consuetudine maioris predictis agri brixiani quod universale solitum attendi debet non autem particulare ipsius comunis Hospi si in constet de contrario solito in illa terra quod non creditur – non convenit quod teste civium equiparentur testis comitativorum nisi quantus (qts) id ferat onus colonatus possessionum alienarum maxime cum ipsi cives coloni habeant bona propria in quorum laborario et colonatus prius applicari debent eorum testes et postea colonatus possessionum alienarum nec datur distinctio in isto onere testarum a colonatu territorij Hospi ab alijs territorij agri Rfo pretesta quod illud terrarum/tertium Hospi sit sterile et parum fructiferum et alia terra planicia sint uberiosa/ubertosa (pag 159)

Et multum fructifera cum imo sitiam sit contrarium non terrarum/terziam Hospi est uberrimus et fructiferum terra vero planicie ut plurima/um sterila et in bona parte inculta sed quidquid sit equaliter judicans in omnibus territorijs quod teste regulari debeant ad ratha plodiorum terre que laborantur ab ipsis colonis civibus nec sententia sanata in facto isto quicumque possit in esse quia differentia erat quod si unus laborabat minus plodijs vigintiquinque adebat/aclebat solvere integram testam et ideo fuit judicatum quod pro integra testa solveret cum non conveniret quod teste devideretur de nobilibus vero propterque de spectantibus immediate ad agricolturam nulla est facienda taxatio etiam limitatio et tamquam cives non tenentur ad aliqua onera cum comuni pro bonis proprijs sive mobilibus sine/sibe immobilibus sed tam non prespicentur colonatam quas sunt utensilia ad agricoltura ideo petentibus se absolvi et liberari a petitis ab ipso comuni ipsum in expensis condemnando cum oblatione solvendi illas angarias ad quas de jure tenetur respectu colonatus bonorum alienorum tam ex que respiciet interesse principis prius visis computis et rationibus ipsarum angariarum et onerorum dicto comuni imposite ut justum et conveniens est nec ultra debitum graventur prout sperant pro justa computatisque solutijs per ipsos de Guarnerijs et computatis alijs redditibusque ipsias comunis et/ex datijs et alijs quorum una pars spectat ad ipsos colonos et visis prius per es. sp. sententijs in similiter materiam sibi per (pag 159 R) … 3782

Utraque partem exsibiti s ac visis libris estimi dicti comunis Hospi ad presentiam utriumque partis ac presentibus ipsis pluries auditis et omnibus mature consideratis volens controversiam ipsam decidere vigore remissionum sibi factarum tam per ill.mum d. Nicolam Donatum Capitaneum precessore diei 9 junij prossimi preteriti quam per ill.mo d. Pottestam v. capitaneum presentem diei 8 instantis domini nostri Jesu Christi nomine humiliter invocato per quem judicantes justitiam scribant declaravit dictos de Guarnerijs qui laboraverunt ad colonatum ac laborant bona aliena teneri pro tempore dictum eorum colonatus ad omnes angarias et onera cum dicto comuni Hospi ad quam tenebantur comitatenses forenses et alij qui laborant ipsa bona juxta eorum estimum detracto … estimo seminerij predictis bonorum de tempore in tempus venditorum et dictos de Guarnerijs non laboratorum ad colonatum verum quia estimum valoris seminerij seu introitum pro parte colonica ne dum plodiorum terre laboratorum predictos de Guarnerijs sed etiam per omnes comitatenses et quoscumque alios ut/in/non excessivam habito respecto ad estimum valoris plodiorum terre declaravit quod angarie et onera predicta per predictos de Guarnerijs sustineantur habito respectu ad (pag 160)

Ad med.m solvendo extimi seminerij ne dum plodiorum per eos asserta laboratorum sed etiam quod omnes comitatense et quoscumque alios ut supra ita tam quantum precipiatur per comune super … unius vso (verso) e. estimo ut supra pro parte diminuito quantam preciperetur super integro licet postio colonorum num de exercere(?) debeant liberando partes ab expis omni meliore modo
Franciscus Pandinus noth. cancellarius capitanus brixie exemplavit subscripsit et sigillavit
Fino a pag 160 in alto quasi a metà – H… 3782

Pag 160 a metà – H…3782 – die 16 maij 1596
Senza intestazione – Magnificus d. Judex Ronum et ill.mus d. capitanus sedens etc partibus infrascriptis auditis in contradictorio judicio videlicet ser Bernardino della Torre sindico et interveninte nomine comunis Hospi una cum Bartholomeo de Foresto eius procuratore ex una et d. Antonio Panizolo una cum Jo Bapta de Comis/Covis eius procuratore ex altera super solutione angariarum occursarum per bonis per eum acquisitis ad Marco/Mattio et Petro fratres de Gazolis pluribus dictis condemnavit dictum Panizolum ad solvendum angarias occursas supra dicti bonis per cum ut supra acquisitis a dictis de Gazolis proporttionabiliter ad ratham reservato jure predicto detto, Antonio contra predictum Marcum si es prout ei competit omni meliore modo
Franciscus Pandinus noth. cancel. Capitanius exemplavit
Fino in fondo pag 160

Pag 160 R – H…3783 – brixie primo decembris 1572
Rectores Brixie – Pro executione litterarum ducalis/ducis presentatarum sub die 24 mensis instantis per ser Joannem de Ardesio et aliis de Comuni Hospi et ser Marsilium de Alenis et alios cives bona habentes in et super territorio Hospi diei 30 septembris proximo preterito per quas dictum comune homines et cives bona in eo habentes reductos fuere ad condictionem et stante/statum illorum France curte solvendum in/tam quatamvis libras ducentos quinquaginta parvorum camera nostra(?) et hac pro datijs bulli per quorum (?) bestiarum conductionis bladorum de terra ad terram et aliarum rerum etiam sorta(?) districtum et jurisdictionem nostram empiendorum et vendendorum pro usu dicte terre et teritorij et pro emptione et venditione quarumcumque rerum ne vendi sint sese contingerint Ideo harum tenorem pro/per presentes comitatinus et percipiendum mane(?) quod pro observantes debita dictarum litterarum ducalium quibuscque officiantibus ministris datiarijs jusdicentibus et alijs personis quorumcumque et quaterquibus hoc nostrum mandatum ostensum fuerit quantus (qts) eo viso nolint aut debeant modo aliquo pacto jure causa ne vigeris directe vel indirecte molestari per turbare et inquietare dictos comunes et homines Hospi nec non cives bona habentes in dicto territorio in datijs et alijs rebus ut supra specificatis et non specificatis prout servatum fuit et servat illis de Francia curta ac condictum/orum quorum ipsi exponentes reperiuntur pena ducati centum cuilibus mobiliti suffragia et apposita ac retractationis et maiori arbitio nostro in quorum fidem et hec ad instantiam predictorum comune et hominum et civium ita instantiam et rerquirentium et de omni eorum jure et de quantam portione et seu ostensione et cuilibus credere cum eius parte/presente.
Jo Paulo Pola v. cancellarius.
Exemplatum fuit assertum mandatum ex autentico et sigillato per me Lelium Gazolum noth. comunis Hospi fideliter de verbo ad verbum nihil addito neque diminuto
Fino all’inizio pag dopo 161

Pag 161 poco dopo l’inizio – H… 3783 – lettera ducale 7 julij 1598 indizione undecima
Senza intestazione – Marinus Grimano Dei gratia dux Venetiarum nobilibus et sapientibus viris Aloisio Priolo de suo mandato Capitaneus et Vice Potestati brixie et successoribus fidelibus dilectis salutem et dilectissimis affectum – sono comparsi avanti la signoria nostra li intervenienti per il Comun dell’Hospi di quel territorio modestamente esponendo esser stato per parte del Senato nostro fino 28 novembre 1572 deliberato et provisto che li dacij che si pagavano per quelli del comune dell’Hospi predetto fussero ridotti ad una certa limitatione de £ 250 de picioli all’anno così calcolato che puotessero importar li detti datij un anno per l’altro si che per l’avvenire non havessero a pagar piu delle dette £ 250. Nondimeno ora alcuni di questo comune sono molestati da quelli datiari a pagar il datio delle bestie grosse che sono comprate da detti huomini et condotte alla detta terra del Hospi contra la forma (pag 161 R) … 3784

Della detta concessione ne parendoci conveniente che detta provisione et deliberatione sia altrimente interpretata vi comettemo che non permettiate che detti huomini siano per la suddetta causa molestati ma se alcuno delle presenti si sentira gravate cittata la parte compari avanti la predetta signoria nostra che non si la manchera di giustizia.
Data in nostro ducale palattio die 7 julij inditione undecima 1598
Camillo Zilioli secretario

Presentata die 13 julij 1598 per ser Bernardinum a Turre sindicum et interveniente nomine comunis Hospi. Ill.mo d. capitaneus et v. Potestati brixie qui jussit intimari refferente Antonio Marrarello officiale – die dicta r.lit Savoldus officialis se hodie intermasse predictas litteras domino Polidoro Cribello datiario datij del grosso per eidem relictum simili copia ad instrumentum ut supra –
Trascriptis/Predictis ex autenticis ut iacent de verbo ad verbum per me Lelium Gazolum noth. comunis
Fino pag dopo oltre la metà pag 161 R – H…3784

Pag 162 – H…3784 – die 2 Febraro 1602
Nota di quelle persone che pagano livello de fromento ogni anno al comune come si vede per polize atti/delli massari rechiamante ut supra
Franceschin Palino paga ogni anno quarte – coppi uno stropelli – q – c 1 str –
Mastro Giovan della Torre q 3 c – str –
Margaritta mgl di Batista di Botanelli q – c 1 str –
Andrea qm Antonio di Caij q 3 c 3 str –
Heredi di gabriel della Torre q 1 c 2 str 1
Lorenzo della Torre q 1 c 2 str 2
Heredi di monsig. David Odasio q 1 c – str –
Heredi di Giovan Ardesio q – c 2 str –
Totale q 11 c 3 str 3
Fino in fondo pag

 

Pag 162 R – H…3785 – die 14 junij 1602
Sententia pro comune Hospi contra comune Cazzaghi circa confinia ad fenile d. Andrea Alberghini
Clarissimus d. Judex Ronum et ill.mi d. Capitanei brixie sedens etc auditis partibus infrascriptis videlicet d. Lelio Gazolo procurator et inteveninete nomine comuni Hospi ex una et ser Joseph della Ricca nomine cominis Cazzaghi una cum sp d. Quinto Metello eius procuratore ex altera super revocatione exequtionis facte per dictum comune Cazzaghi contra Joannem Bonardum petita per dictum Gazolum atto quod dictus Joannes solitus est contribuere per angarijs cum dicto comuni Hospi et non se redivit ultra confinia terre per miliare ad/non habitante iuxta tenorem sententie ill.mi d. Sebastiani Venerijs Capitanei diei 12 martij 1562 sicque/sicquod teneri contribuere iuxta solituym per dictis angarijs cum dicto comuni Hospi et super oppositis per dictum intervenientem comunis Cazzaghi dicentem factam fuisse mensuram et ipsum Joannem habitare super territorio Cazzaghi et ultra miliarem predictum – pluribus dictis declaravit demno fieri debere mensuratum confinium incipiendo ad ultimam domum terre Hospi versus sero per recta linea usque ad domum d. Andrea Albergini ubi habitat Joannes Bonardus in termino/i … omni meliore modo
Lelius Brognolus noth. cancell. Capitaneus exemplavit ex libro sententiarum fgo 35 – locus sigilli
Fino in fondo pag

Pag 163 – H… 3785 – die 26 ottobre 1590
Senza intestazione – Visti gli estimi del Comun dell’Hospi havemo noi Alvise Longhena interveniente a nome del rev.do Clero et Cittadini di detta terra et Andrea Griano intevenente a nome del detto Comune con presenza et consenso dell’intevenienti per ambe le parti calculato et concluso che detto comune per conto del colonato di tasse scosso in confuso con le altre taglie dalli coloni de ecclesiastici et cittadini in detta terra, computasi certa differenza di spese esso comune debba dar alli ecclesiastici et cittadini in tutto lire trenta planet et che de cetero debbia scoder esse tasse spettanti al comune a parte sopra li campi de con.ni che hora danno carico al comune per esse tasse et in fede io Andrea Griano suddetto ho scritto et sottoscritto.
Andrea Griano suddetto e Aloisio Longhena assit

Pag 163 R – H… 3786 – atto notarile di Lelio Gazzoli del 12 julij 1599
Liberatio Comunis Hospi ab ill.mo eques d. David Odasio £ 50 et livello £ 40 (90?)
In Christi nomine amen. Anno domini ab eiusdem nativitate millesimo quinquagesimo nonagesimo nono indictione duodecima die duodecimo julij in camera cubiculari domorum Comunis Hospi in contrata ecclesie presentibus Tomasino Paganono et Sanctino de Bignottis de Hospi testibus asserentibus etc
Cum de anno 1586 12 decembris Comune Hospi et eius agente acquisiverint ad allodium ab Andrea de Stefaninis de dicta terra duas domos murata et cupatas sitas in terre Hospi in cntrata Vie Regie Brixie cum onere solvendi libras septaginta planet cum livello et ulterius ipse Andreas dederit eisdem agentibus comunis alias libras decem planet actualiter tunc pro quibus libris octuaginta planet et onere livelli dicti sindici et agentes comunis cessi/cassi fuerunt eas solvendi magnifice donna Julia r qm d. Paoli de Odasijs in termino annorum quattuor tunc continuorum proximorum futurorum et ut latius in instrumento dicte acquisitionis rogato per Alessandrum Pecettum notarium die dicta cui ecc.
Cumque etiam a dicta citra ill. eques d. David de Odasijs restaret debitor dicti comunis per diversis angariijs et taleis consignationibus bladorum livello quod solvitur per eundem ill. eques super pdt acquistata a Francesco de Landis per totum annum 1598 acquistata limitationis quod solvebatur dicto (pag 164)

comuni ab anno 1587 usque adaquadora annum 1596 occurentibus in dicto comuni super bonis predicti ill. eques et fratris que solute non fuerunt et sic agentes nunc dicti comuni instarent/iustarent consequi a dicto ill. eques omne id quod est debitor dicti comuni, occasione predicta et converso ipsi ill. eques pretenderet ut sibi solveretur per dictum comune capitale predictum dictarum librarum octuaginta nec non libras quadraginta planet pro livelli superinde decursis usque in presentem diem. Propterea partes predicte videlicet dominus ill. eques ex una et mastro Laurentius de Chiappis, ser Joannes de Chiappis et Antonius de Caijs sindici et agentes nomine dicti comuni ex altera convenerunt in hoc quod dicte libre octuaginta de capiatle et libre quadraginta de livello compensentur et compensari debeant in credito quod dictum comune tenet cum dicto ill. eques d. David occasione dictarum angariarum et aliarum onerum ut supra quod creditum erat in toto de libris centum novaginta quattuor soldis quindecim denari duobus planet ut supra apparet solidum xonum hodierna die facto et ita ex nunc de dicta summa compensationem fecerunt et faciunt pro solutione et affrancatione predictam libras octuaginta planet debitarum ut supra pro capitali et libras quadraginta planet pro livellis decursis hactenus (fino a qs punto) superinde (in poi).
Qua compensatione stante idem ill. eques d. David Odasius (pag 164 R) …3787

presens et agens pro se etc ac nomine et vice d. Petri eius fratris pro quo etc sub obbligatione etc liberavit absolvit et affrancavit ac liberat dictos sindicos presentes et accepatantes nomine dicti comuni a dictis libris octuaginta planet debitis virtute promemorate acquisitionis et pro eis domos predictas coherentiatas in precitato instromento consolidando etc. et quantus expedint etc. cum promissione evict.nis ad laudem sapientis.
Promittendo ecc. obligando ecc. rendendo ecc. de quibus omnibus rogatus sum ego Lelius Gasolus notarius infrascriptus publicus sapientis laudo conficere instrumentum.
Ego Lelius qm. d. Benedicti de Gasolis notarius publicus brixie premissis aliena manu descripsi … et in eorum fidem me autentice subscripsi cum reservationem
Fino a pag 164 R – H…3787

Pag 165 – H… 3787 – die 12 luglio 1599 in Hospi
Senza intestazione – Avendo et essendo sta minutamente visti et considerati li conti tra il Comune dell’Hospi intervenendo mastro Lorenzo Chiappa Giovanni Chiappa et Antonio di Caij sindici del comun dell’Hospi per una et l’ill.mo sig. Cavalier David Odasio che interviene per se et a nomine del sig. Pietro suo fratello per l’altra parte, delle taglie, consegne, livello, sussidio che detto sig cavalier David Odasio deve pagar al detto comune dall’anno 1587 sin per tutto l’anno 1598 si è ritrovato debitor del detto comune de lire cento una soldi 3 denari 8 planet dico £ 101 s 3 d. 8 cioè lire deciotto soldi quindici denari quattro planet per il livello che detto ill.mo Cavaglier va debitore et paga sopra la pezza di terra acquistata da Francesco Lando in cntr de Broli per una quarta for.to (formento) eccettuando l’anno 1592 et il residuo per le suddette taglie, sussidio, et consegne quale lire centouna soldi 3 denari 8 sono sta compensate per li suddetti sindici nell’Instr. di liberatione hoggi fatto per ditto ill. sig David de lire centovinti compreso il livello come per instr. rogato per me nodaro infrascritto la qual compensatione stando li detti sindici del comune (pag 165 R) … 3788

presenti etc liberano et assolvono detto ill. sig. Cavaglier presente etc da dette lire cento una soldi tre denari otto planet dati come di sopra. Et oltre di ciò sono sta visti li conti tra le suddette parti intervenendo ancora d. Lodovico Alenis sindico delli cittadini nobili et ser Marcantonio Guarnerio sindico delli cittadini rurali di detta terra dell’Hospi per la limitatione che detto sig. Cavaglier pagava per la parte dominicale al comune sopra piò n.o cento vinti sei dall’anno 1587 sin tutto l’anno 1596 si è ritrovato debitor il detto Cavaglier de lire novanta tre soldi undeci denari sei planet dico £ 93 s. 11 d. 6 delle quali ne sono sta compensate al detto sig. Cavaglier nel suddetto instr. di liberatione lire desnove planet per tanto restava creditor del comune per compito pagamento de livelli et capitale et il resto che ha de lire settanta quattro soldi quindeci denari sei planet, il detto sig. Cavaglier promette darle et pagarle alli detti Comune e cittadini seu sindici ad ogni sua richiesta senza eccetione alcuna e perchè son restati da scodere per molti anni li massari che sono statti da detto Cavaglier. Perciò detto sig Cavaglier promette di dar in nota tutti li massari a detti sindici acciò si possano scodere per la parte colonica per la detta limitatione sopra piò centovintisei et in caso non fussero boni ne solvendo detto sig Cavaglier si obliga pagar lui senza contraddittione alcuna etc. et perché sono sta bonificati per li suddetti sindici del comune le lire desnove a suo beneficio perciò sono convenuti detti sindici del comune di ristorar juxta il tenor della transattione fatta circa ciò tra cittadini, et comune sotto il dì 23 maggio 1597 rogato per d. Quinto Metello nodaro li detti cittdadini secondo il detto instr promettono e obbligando e rendendo etc.
In fede di che io Lelio Gazzolo ho scritto de commissione delli suddetti nominati quali si sottoscriveranno:
Io David Odasio affermo come di sopra adi et millesimo ssto
Io Lodovico Aleni sindico delli Cittadini nobeli affermo ut supra
Io Marcantonio Guarnero sindico de cittadini rurali affermo ut supra
Io Lorenzo di Chiappi sindico del comune affermo ut supra
Zuan de Chiappi sindico del comune affermo ut supra
Questo è il segno di Antonio di Caij sindico del Comune.
Fino in fondo a pag 166 – H…3788

Pag 166 R – H…3789 – atto notarile rogato da Lelio Gazolo del 26 ottobre 1599
In Christi nomine amen. Anno domini ab eiusdem nativitate millesimo quinquagesimo nonagesimo nono indictione duodecima die vigesimo sexto mensis octobris sub porticum domorum habitationis infrascripti ser Girardi in terra Hospi in cntr Vie Regie presentibus m.o Jacobo a Turre et ser Bartholomeo qm Jacobi de Guarnerijs de Hospi testibus e asserentibus etc cum me noth.
Donna Gratiosa filia qm Benedicti a Turre et uxor Petri qm Francisci de Caijs de Hospi presens et agens pro se etc in presentia et cum consensu dicti Petri eius viri presentis et consensum suum dantis et prestantis dicte eius uxori ad infra pro agenda nec non quantus opus sit ipse Petrus presens et agens pro se etc in presentia et cum consensu dicte eius uxoris omni meliore modo etc trederunt vendiderunt et tradiderunt ac hant etc jure proprio in perpetuum ad allodium etc ser Laurentio de Chiappis, Joanni de Chiappis et Antonio de Caijs sindicis comunis Hospi et ser Ghirado a Turre de dicto comunis presentibus et acquirentibus nomine dicti comunis et pro quo comuni prefati omnes de ratho promiserunt sub obligatione eorum et cuiuslibet eorum bonorum et perosnarum nominatim duo corpora domorum (pag 167)

murata cupata et cilterata sita in terra Hospedaletti in cntr Platee quibus coheret a sero et a monte Comune predictum, a mane ingressus et a meridie Via Regalis nec non unum aliud corpus domus murata cupata et cilterata sita ut supra cui coheret a sero ingressus, a monte Petrus et Jo Maria de Chiappis et a mane et meridie Andreas Stephaninus salvis ecc.
Que sunt jura dotalia dicte donne Gratiose ad habendum etc. dantes etc. ponentes etc. constituentes possidere etc. donec etc. promittentes de evitione etc. in omni lite etc. omnemque litem etc. vacuam etc. et hoc pretio libras sex centum quadraginta palnet in totum ad computum cuius pretij predicti emptores agentes ut supra dederunt solvuerunt et actualiter numeraverunt dictis jugalibus presentibus et recipientibus pro se etc. libras ducentum planet in moneta auri et argenti coram me notaro et testibus infrascriptis. Et residuum predicti emptores dare solvere et numerare convcenerunt prafatis jugalibus in termino annorum duorum continuorum prossimorum futurorum incipiendorum in festo Sancti Martini proxime futuri anni exceptione remota solvendo interim superinde livellum (pag 167 R) … 3790

ad rationem quinque pro centenario. Incipiendo dictum livellum solvere pro primo anno in festo Sancti Martini anni 1600 et sic successive etc et non solventibus dictis emptoribus agentibus ut supra possint cogi et compelli principaliter et in solidum in bonis proprijs sumarie et executione, nullo etiam juris ordine servato, promittentes etc. obligantes etc. et precipue dicti emptores non solum bona comunis sed etiam bona propria renuntiantes etc. et maxime dicti insolidum obligati epta divi Adriani, novisque constituentibus de duobus etc. certionati etc.
De quibus rogatus fui ego Lelius Gazolus notarius infrascriptus pubblicum ad laudem sapientis conficere iinstrumentum.
Ego Lelius qm d. Benedicti de Gazolis notarius publicus habitator Brixie premissis aliena manu descriptis roghatus interfui et quia cum originali meo concordari inveni in eorum fidem me autentice subscripsi cum resurvationem.
Fino a fondo pag 167 R – H… 3790

 

Pag. 168 – H…3790 – adi 17 febraro 1603 in Brescia
Ha receputo ms Pietro di Bariselli sindico del comun di Paderno da messer Girado della Torre massaro del comune di Hospi berlingotti sette per compito pagamento delle angarie occorse per il passato sopra la pdt sita in cntr della Strada de Sajano chiamata il Fargnanino hora posseduta da Antonio Bressan de Caij con condittione et patto che per l’avvenir non debba piu pagar nel detto comune di Paderno, ma sia relassata et contribuisca con li carichi con il comune dell’Hospi et si debba depenar dalli estimi di Paderno in quanto vi sia posta per esser la pdt nel territorio dell’Hospi et costodita dalli suoi campari et per schivar le liti promettendo detto Pietro sindico che il comune di Paderno havera rato quanto di sopra sotto obligattione etc renontiando etc et in fede io Lelio Gazzolo nodaro ho scritto de comissione del suddetto ms Pietro qual qui si sottoscrivera.
Io Zampietro Barisello affermo come di sopra –
Fino in fondo a pag 168

Pag 168 R – H…3791 – adi 20 aprile 1603 nell’Hospi
Essendo nata differentia tra li cittadini nobili et rurali della terra dell’Hospi per una parte e il comune dell’Hospi per l’altra parte per occasione dell’accomodar il campanile delle cose bisognose in esso et campane et del premio d’uno che accomodi le hore et anco per occasion del comprar cera et Cerio Paschale per il battisterio della chiesa per il che prendeva lite tra il massaro della limitazione et detto comune avanti l’ill.mo sig. Capitano et desiderando le parti infrascritte videlicet il magnifico sig Joseph Guarnero qm sig Marco et ser Lodovico Alenis sindici et che intervengono per nome delli cittadini nobili che hanno beni in essa terra et per li quali promettono de rato nelli proprij suoi beni sotto pena et obbligando etc renontiando etc et d. Marcantonio Guarnero et ms Joseph qm Innocenzo Guarnero sindici et intervenenti per nome delli cittadini rurali che hanno beni in detta terra et per li quali etc come di sopra, et mastro Lorenzo Chiappa, mastro Giovanni Antonio della Torre et Bitino di Caij sindici del Comune di detta terra e per il quale etc ut supra di decidere et terminare le differentie predette senza lite, sono tutti amichevolmente et concordevolmente convenuti in questo (accordo) videlicet (pag 169)

Prima che per li ceri Paschali gia tolti et consegnati alla chiesa sin hora presente li massari della limitatione de detta terra che sono statti de tempo in tempo debbano pagar detti ceri tolti sino all’anno presente delli denari che si cava da detta limitatione et scocida et per l’avvenire si debba comprar tal cera et cerio a spesa delle anime de tutti li habitanti in detta terra et territorio dovendosi elleggere un essatore il quale fatta la poliza de tutte le anime così de cittadini come contadini et altri habitanti in detta terra et territorio debba scodere et pagar per l’avenire tal spesa.
Item che per il bisogno della spesa del campanile et campane della chiesa parrocchiale de detta terra si debba tuor li denari dal massaro della detta limitatione dovendosi far elletione de uno habile ad accomodar le hore et horologio per batter le hore et premiarlo con li denari che si cava da detta limitatione sotto pena etc.
Dovendosi applicar a detta limitatione tutte le condannationi che si facessero a prestinari, hostieri, et beccari quale (pag 169 R) …3792

conventione stando le parti predette hanno renontiato et renontiano a detta lite promettendo etc obbligando etc renontiando etc et in fede io Lelio Gazzolo ho scritto de comission delli soprascritti quali si sottoscriveranno con una giosa (chiosa) in margine poco di sopra.
Io Joseph Guarnero affermo cont.(enuto) ut supra
Io Lodovico Aleni affermo ut supra
Et mi Marcantonio Guarneri affermo ut supra
Io Gioseffo Guarneri affermo come di sopra
Io Lorenzo di Chiappi affermo come di sopra
Io Antonio de la Torre affermo come di sopra
Segno B de Bitino di Caij sindico
Io Zuan Maria di Viviani fui presente ut supra
Io Vincenzo Stefanini fui presente ut supra
Idem qui supra Leliu Gazolus
Segue simbolo del notaio con scritta a lato – exemplatum fuit assertum chirepropria scripatum de verbo ad verbum et principali … penes me Lelium Gazolum noth.m publicum brixie et quia auscultatuo ipso cum primcipali concordare invceni in fidem … me autentice subscripsi – Lelius Gazolus noth.
Fino a pag 169 R in fondo

Pag 170 – H …3792 – die 12 aprilis 1553 –
Instrumentum del jus patronato del rev. sig. Agostino Alenis della parrocchiale dell’Hospi
In Christi nomine amen. Anno nativitatis eiudem millesimo quinquangetesimo quinquagesimo tertio indictione undecima die vero duodecimo mensis aprilis in cancellaria episcopatus brixie, presentibus d. presbitero Alberto de Buijs, d. Jo Bapta de Moris et d. Bartholomeo Cottono civibus et habitatoribus brixie testibus notis vocatis et rogatis …
Cum nuper jus patronatus et presentandi personam idoneam ad parochialem ecclesiam sancti Jacobi de Hospi diocesi brixiense cum pro tempore vacare contingerit Augustino de Alenis civi et habitatori brixie eiusque eredibus et successoribus promogenitis et de legittimo matrimonio (pag 175 R) … 3793

natis per capita et non per stirpem ordinaria auctoritate et ad supplicationem rev.di juris utriusque doctoris d. Pauli de Alenij canonici brixiensis et rectoris dicte parochialis ecclesie nec non et dicti domini Augustini fratrum reservatus constitutus et assignatus fuerit. Cum hoc quod dictus rev.dus d. Paulus de Alenij teneretus et obligatus foret eidem ecclesie dare constituere et assignare de proprijs bonis patrimonialibus libras quattuor centum planet ex quibus percipiantur de livello annuo libre viginti planet dando uni sacerdoti per curatum dicte ecclesie et massarium scole Sanctissimi Sacramenti exixtentis in ipsa (pag 171)

ecclesia et eligendo qui ad altare dicte scole perpetuis futuris temporibus diebus festivis a jure statutis ad comodum populi predicte terre celebret, nec non et dictus d. Augustinus teneretur et obligatus foret dictam ecclesiam et domun sacerdotalem que reparatione magna indigent refficere et reparare ac de aliqua domuncula pro coloni seu massarij habitatione ad necessariam terrarum dicte ecclesie culturam providere et pro ut de premissis latius constat in supplicatione desuper signata sub die octavo instantis mensis ut in actis mei notharij infrascripti volent prefatus rev.dus dominus Paulus per eum promissa ut in dicta supplicatione adimplare ea propter agens pro se suisque heredibus (pag 171 R) … 3794

et successoribus constitutus coram me notario et cancellario infrascripto uti pubblica persona vice et nomine dicte ecclesie ac omnium et quorumcumque quorum interest vel in futurum interesse poterit, dedit, tradidit et assignavit ipsi ecclesie nominatim tantam partem unius eius domus sita brixie in cntr Paganore cui coheret a mane, a monte et a sero aia, a meridie jura ill.mi dominij, salvis aliis coherentijs veri/coribus et hoc quantum est pro suma librarum quattuor centum planetorum. Cum hoc temen pacto et conditione quod idem rev.dus d. Paulus vel sui heredes et successore quandocumque sibi videbitur et placuerit possit et valeat unum alium fundum idoneum seu proprietatem dicte ecclesie (pag 172)

ex quo percipiantur de reddita annuo libre viginti planet seu etiam unum simile livellum assignare et facta assignatione prenarratam domum liberare et affrancare et ex nunc pro ut ex hunc dicto casu libera et franca esse intelligatur vel libras quattuor centum in pecunia numerata penes personam idoneam depositare que dictas libras viginti planet singulo anno ratione livelli dato/dicto sacerdoti ad dictum altare celebranti exponat donec dictum capitale in emptionem tot bonorum stabilium convertatur et premissa prefatus rev.dus d. Paulus sic fecit animo et intentione ut dicto d. Augustino eius fratri et dictis suis heredibus modo quo supra reservetur constituatur et assignatur jus patronatus et presentandi personam idoneam (pag 172 R) … 3795

ad dictam ecclesiam cum pro tempore vacare contigerit, prefatus vero d. Augustinus ibi presens et agens pro se suisque heredibus et successoribus convenit et solemniter promisit mihi notario pubblico infrascripto stipulanti ut supra exequi et adimplere in omnibus et per omnia pro ut ex parte sua in dicta supplicatione narrata extitit et hoc fecit animo et intentione sibi agenti ut supra acquirendi dictum jus patronatus. Promittentes insuper prefati domini fratres agentes ut supra mihi notario suprascripto et infrascripto stipulanti ut supra perpetuo et omni tempore omnia et singula in presenti instr contenta se habituros firma rata et grata eaque omnia attendere et eis nullo contrafacere nec (pag 173)

contravenire aliqua ratione causa vel ingenio de jure nec de facto obligantes ad hoc se personaliter et omnia et singula eorum et cuiuslibet eorum bona presentia et futura pignori que bona se precario nomine mei notarij infrascripti stipulanti ut supra possidere constituerunt et renuntiaverunt omni et cuiuscumque exceptioni in contrarium ad predicta quovismodo operanti. De quibus omnibus rogatus fui ego JoBapta Trappa notarius et episcopalis curie brixie cancellarius pubblicum conficere instrumentum ad laudem sapientis.
Et quia ego JoBapta Trappa civis et habitaor brixie pubblicus apostolica auctoritate notarius premissis presens fui et de eis rogatus fui ideo doc pubblicum instrumentum manu aliena e meo originali fideliter extractum ex inde confeci meque subscripsi mea solita attestatione apposita.
Fino a fine pag 173 – H…3795

Pag 173 R – H…3796 – die 11 Juni 1603
Accordium cum rev.dum d. Joseph de Orlandijs pro celebrando missa in ecclesia Sancte Marie Hospi – £ 160
In Christi nomine amen. Millesimo sexcentesimo tertio indictione prima die mercurij undecimo junij in camera terranea domorum habitationis infrascripti mastri Laurentij de Chiappis in terra Hospi, presentibus rev.do don Orsato Ursino curato et rectore in dicta terra rev.do d. Alessandro de Agislijs et rev.do d. Angelo Zavarisio veneto nec non ser Innocentio de Gazolis et m.o Jo Antonio del Homazzo testibus et partes a me notario noscuntur.
Havendo la terra dell’Hospi la chiesa et loco dedicato alla gloriosa Vergine Maria detta di Lovernato sopra il detto territorio fabbricata ristorata et ridotta nel termine che si ritrova dal comune et cittadini rurali habitanti in essa terra et essendo comodo et utile de detto comune et cittadini rurali di collocargli un sacerdote per (pag 174)

celebrare la santa messa in essa chiesa come è sta servato gia alcuni anni con contento de tutto il popolo. Perciò ridotti nel loco sudetto l’infrascritti cioè mastro Lorenzo Chiappa, mastro Giovanni Antonio della Torre, et ser Bittino di Caij sindici et che intervengono a nome del Comune et homini della terra del Hospitaletto per la libertà a loro datta dalla Vicinia de detto Comune per Consiglio generale del quale appare nel libro delli consigli sotto il dodeci genaro 1603 spetialmente a questo al qual si habbia relatione.
Et ms Josef q. ms Jacomo di Guarneri sindico delli cittadini rurali de detta terra, ms Antonio q. Batta di Guarneri et ms Camillo di Guarneri tutti cittadini rurali presenti et che fanno per se et a nome de tutti li cittadini rurali che hanno beni nella terra predetta et per li quali promettono de ratho sotto obligatione ecc. renuntiando ecc. (pag 174 R) … 3797

havendo ritrovato il rev.do monsignor don Josef di Orlandi qual si è offerto pronto di venir ad habitare et far ressidentia in esso loco de Lovernaco con obligo di celebrar la santa messa et divini offitij a benefitio delli detti comune et cittadini rurali mentre sara in stato, sono unitamente convenuti tutti li sudetti con detto molto rev.do don Joseffo presente et che fa per se ecc. et che si obliga in tutto come segue.
Intervenndo mutua et solenne stipulatione con li patti, modi et conventioni infrascritte videlicet:
Primo che li detti comune et cittadini debbiano dar al detto rev.do don Joseph scudi quaranta da berlingotti sette per scudo all’anno et a ragion d’anno cominciando al di d’oggi et cosi successive cioè scudi vinti otto dalli detti sindici de comune et scudi dodeci per li detti intervenienti per li (pag 175)

cittadini rurali da esser pagati ogni quattro mesi la rata sotto pena ecc. et in caso detto rev.do fusse suspeso dalla celebratione della messa in tal caso cessi il detto salario per tal tempo overo mantenghi una messa il giorno della festa et ciò s’intenda senza il minimo pregiuditio delli detti Comune et cittadini rurali per le cose che per altro conto si trattano tra di loro et senza pregiuditio di far tra esse parti egualezza circa tal pagamento per l’avenire.
Secundo che detta conventione et accordio debba durar et perseverare per tutto il tempo della vita de detto rev.do don Joseffo facendo lui ressidentia nel loco sudetto et non sia in libertà di detto rev.do don Josef collocargli ne sostituire altro rev.do in detto loco, ma resti la facoltà et patrocinia alli detti comune et cittadini. (pag 175 R) … 3798

Terzo che la messa debba esser celebrata la mattina a un’hora di sole, overo come parera alli agenti de detto comune et cittadini rurali o legittimi sindici
Quarto che le elemosine che veneranno fatte alla detta chiesa debbano esser dispensate per detto rev.do don Joseffo a benefitio del detto loco et chiesa secondo il bisogno et che ditterà la consciensa sua.
Le quali tutte cose sono statte convenute tra li sudetti sindici di comune et cittadini che fanno come di sopra da una et il detto rev.do don Joseffo per altra et esse parti solennemente promettono et si obligano esseguirle et osservarle sotto pena ecc. intervenendo la mutua stipulatione promettendo ecc. obligando ecc. rendendo ecc. De quibus rogatus sum ego Lelius Gazolus noth. pubblicum ad laudem sapientis scribere documentum.
Fino in fondo a pag 175 R – H… 3798

Pag 176 – H…3798 – die 26 Februario 1604
Senza intestazione – In Christi nomine amen ecc. millesimo sexagentesimo quarto indictione secunda die vigesimo sexto febrarij in domibus Comunis Hospitaletti presentibus mastro Jo Maria q. Jacobi de Viviani, ser Vincentio de Stefaninis q. Andrea et ser Girardo fgl mastri Joannis a Turre omnibus habitatoribus Hospitaletti testibus et asserentibus ecc.
Magister Vincentius q. Christofori de Tonalibus de Hospitaletto et Petrus q. Francisci de Caijs dictus de Brixianis presentes et agentes pro sese ecc. omni meliori modo dixerunt et sponte confessi fuerunt habuisse et recepisse a Comune et hominibus terre Hospitaletti stipulante d. Marco Antonio Gazolo sindico dicti comunis et me notario nomine ipsius comunis libras ducentum quadraginta planet et libras centum viginti duas planet receptas per dictum mastrum Vincentium a dicto comune et in eorum computis computati ut supra in libro magistro dicti comunis foi 345 nunc currente (pag 176 R) … 3799

et libras octuaginta pro una buleta actualiter eidem mastro Vincentio per me notarium tradita exigendi dictas libra soctuaginta ab exactore et massario generali dicti comunis ad omnem dicti mastri Vincentij requisitionem pro qua summa libras ducentum viginti duas planet facta fuerat cessio per dictum Petrum eidem mastro Vincentio illas exigendi a dicto comune ut in instromento dotis Marthe sororis dicti Petri et uxoris dicti mastri Vincentij rogato per me notarium infrascirptum die 25 maij 1603 cui ecc, et libras decem octo soldos decem octo planet receptas per dictum Petrum in bulleta per me similiter notarium uti notarium publicum dicti comunis actuata tradita dictas libras decem octo soldos decem octo levandi ad omnem dicti Petri requisitionem a dicto massaro comunis et hec omnia fuerunt et sunt pro integra solutione et affrancatione domorum siti in terra Hospitaletti (pag 177)

in contrata platee aquisitarum per dictum comune a dicto Petro ut in instromento rogato per me notarium infrasciptum 27 febrarij 1599 cui ecc. tam capitalis quam livellorum.
Qua propter presenti Petrus de Caij et master Vincentius de Tonalibus et uterque ipsorum sua suis ecc. presentes et agentes pro se ecc. liberaverunt absolverunt ac liberant et absolvunt dictum d. Marcum Antonium de Gazolis sindicum et acceptantem nomine dicti comunis a dictis libris ducentorum quadraginta planet debitis per dictum comune dicto Petro et successive dicto Tonali instructe prememoratorum instrumentorum et ab omnibus livellis occursis hactenus superinde stantibus bulletis predictis et preterea dictus Petrus liberavit dictum comune stipulantem ecc. ut supra ab aliis libris ducentum similiter eidem cessis per dictum Comune exigentem a Petro et Jo Maria de Caijs per instromentum rogatum per me notarium infrascriptum sub die 22 decembris 1599 ad computum et pro parte solutionis dictorum domorum venditarum dicto (pag 177 R) … 3800

Comuni et ab omni et toto eo ecc. Facientes finem ecc. consolidantes ecc. et quatenus expediat ecc. cum promissione evictionis et ad laudem sapientis. Promittentes ecc. obligantes ecc. rendentes ecc.
De quibus rogatus fui ego Lelius Gazolus notarius infrasciptus pubblicus ad laudem sapientis conficere instrumentum.
Fino in fondo a pag 177 R – H…3800

Pag 178 – H…3800 – die 23 decembre 1604
Senza intestazione – Noto sia come havendo Batista q. Dumenego Guarneri habitante nella terra dell’Hospedaletto fatto restaurar nelli gironi passati parte del muro della sua casa che sono a matina alle casa et corte del Comun dell’Hospedaletto ciouè tanta quanta tien il copertame alle case di detto Batista et essendo che detto muro è per metà del Comune con il detto Comune perciò ms Marco Antonio q. ms Joseph di Gazolli sindico di detto Comune ha datto et numerato al detto Batista presente et che receve per se berlingotti nove per la metà della spesa fatta per detto Batista in detto muro cosi taxada et demizata detta spesa per mastro Antonio della Torre maringone in detta terra si che detto muro è et deve esser comune tra detto Batista et il Comune predetto.
Et in fede io Lelio Gasolo nod. Hospedaletto ho scritto de comission di dette parti si sottoscriveranno alla presentia anco delli infrascritti testimoni
Prima firma … Batista cosi Hospedaletto scrito ?
Io Marco Antonio Gasolo firmo come di sopra
Io Bartolomio Vensino o Tensino fui presente ut supra
Io Atilio di Finamondi fui presente et testimonio al ss
Idem Lelius Gazolus q. Benedetto nod.
Fino a fondo pag 178

Pag 178 R – H…3801 – Privilegio del Comun dell’Hospi per li datij grosso bollo et altri come Franza Curta
Die 9 decembre 1572 – Presentate die 29 novembris 1572 per ser Joanne de Ardesio e Joseph de Gazolis sindicos nomine ipsius comunis Hospi et d. Marsilium de Alenis et … (ns) de Guarnerijs sindicos civium nobilium brixie et Baptam de Guarnerijs qm Joannis et ser JoMariam Guarnerium sindicos civium rurales bona habentes in terra et territorio Hospi – Cl.mus Capitanus qui mandavit eis exequi.
Aloijsius Mocenigo Dei gratia dix venetiarum nobilis et sapientis viris Marino Grimano de suo mandato Pottestati et Gabrieli Emo Capitanus brixie et successoribus fidelibus dilectijs salutem et dilectionis affectum significamus vobis quod heri in Consilio nostro rogatoruma capta fuit pars tenoris infrascripti videlicet Dalla supplicatione hora letta questo Consilio ha inteso la honesta dimanda del comune del Hospi territorio bresciano nella quale non si dovendo mancar di compiacerlo come consigliano li Rettori nostri di Brescia, l’anderà parte che i datij che si pagano per quei del comun dell’Hospi predetto siano redutti per l’avvenire ad una certa (pag 179)

limitatione come sono quelli del comun di Franza Corta et altri comuni circonvicini la qual habbi ad esser de liri duecento cinquanta de piccioli all’anno essendo sta così calculato che possino importar detti datij un anno per l’altro dalli Rettori nostri di Brescia come per sue lettere di 25 maggio 1567 appare, si che nell’avenire non habbino a pagar più delle sudette lire 250 da esser portate di tempo in tempo nella camera nostra di Brescia nel modo istesso che vien osservato per quei del comun di Franza Corta alla condition del quale habbino ad essere nel pagar la sudetta limitatione dei suoi datij quei del comun dell’Hospi sopradetto.
Quare auctoritate dicti consilij mandamus vobis ut statim partem observatis et ab omnibus inviolabilmenter observari et in camera nostra ad succesorum memoriam registrari faciatis.
Datus in nostro ducale pallatio die 30 septembris 1572
Die primo ottobris 1572 exempaltum fuit a me exeguis ut supra in registro Parino/Parvo –
Francescus Pandinus noth cancellarius capitaneus Brixie exemplavit et sigillavit
Fino in fondo a pag 179 – H…3801

Pag 179 R – H… 3802 – die primo decembris 1572 – brixie
Lettera ducale per essecutione delli privilegi simili alla nostra carta 1566-1572
Rectores Brixie. Pro executionem letterarum ducalium presentatarum sub die 24 mensis proximi preteriti per ser Joanne de Ardesio et alios de comuni Hospi et d. Marsilium de Alenis et alios cives bona habentes in et super territorio Hospi diei 30 septembris proximo preteriti per quos dictum comune homines et cives bona in eo habentes seducte fuere ac limitari ad conditionem et statum/statutum illorum Francie Curte solvendam in quotamvisiis libras ducentum quinquaginta parvarum camere nostre et hoc pro datijs bulli equorum bestiarum conductionis bladorum de terra ad terram ac aliarum rerum etiam extra districtum et juridisctionem nostram emendarum et vendendarunm pro usu dicte terre et territorij et pro emptione et vendictione quarumque rerum que vendi inter se se contingerint. Ideo hoc/harum tenore per presentes committimus precipimus et mandamus quod pro observatione debita dictarum letterarum ducalium quibusque offitialibus ministris datiarijs jusdicentibus et alijs personis quomodocumque et qualiscumque hoc nostrum mandatum ostensum fuerit quat.s/quantus eo visu nolint aut debeant modo aliquo pacto jure causa vel ingenio directe vel indirecte molestare (pag 180)

perturbare et inquietare dicti/os comune et homines Hospi nec non cives bona habentes in dicto territorio in datijs et alijs rebus ut supra specificatis et non specificatis pro ut servatum fuit et servatur illis de Francia Curta ad conditionem quorum ipsi exponentur repertuntur pena ducati centum cuilibet inob.ti et applicanda etc ac retract.is et maiori arbitrio nostro.
In quorum fidem per et hoc ad instantiam predictorum/spett. comunis et hominum ac civium ita instantium et requirentium et de omni eorum jure et de quarum presentatione et seu ostensione etc. cuilibet credetur cum eius juramento. Brixie die primo decembris 1572.
Francescus Pandinus noth. exemplavt et subscripsit et sigillavit —
Fino in fondo a pag 180- H… 3802

 

Lascia un commento

Rimani aggiornato sulle nuove pubblicazioni

Loading
Mi presento

Prima di esporre i risultati della mia ricerca e metterli a disposizione del lettore per fargli conoscere qualcosa dei nostri Antenati, desidero fornirgli anche qualche notizia sull’autore di questa ricerca e su alcuni momenti salienti della sua vita.

Il progetto
con il Patrocinio del Comune di Ospitaletto
Con il patrocinio del Comune di Ospitaletto

Copyright © 2026 Giuseppe Bonomi. Tutti i diritti riservati. Credits